De gemeente Alkmaar werkt sinds 2018 aan een digitale kopie van de stad. Clappform is sinds 2025 onderdeel van het scrum team dat meebouwt aan de toekomst van deze digitale tweeling als onderdeel van het Netwerk van Lokale Digitale Tweelingen (NLDT). Wat begon als een eenvoudige 3D-kaart, is uitgegroeid tot een platform waarin data, technologie en participatie samenkomen.
Alle informatie die aan een locatie is gekoppeld, komt samen op één interactieve kaart, van stadsniveau tot straatniveau. Het platform werkt met drie informatielagen en bedient zo meerdere doelgroepen: basiscijfers voor een breed publiek, scenario's voor raad en beleid, en expertanalyses voor specialisten.
Basisregistraties en gemeentelijke bronnen
3D-stadsmodel en geo-datalagen
Leefbaarheidsmodellen van de Rijksoverheid
Satellietbeeldanalyse voor parkeerdruk
Hydrologische modeluitkomsten voor waterberging
Geluidsmetingen uit gemeentelijke en burgersensoren
Verkeers- en mobiliteitsdata uit externe bronnen
Data voor de planning van warmtenetten
Kerncijfers over inwoners, banen en veiligheid
De uitdaging
Bij stedelijke gebiedstransformaties komen woningbouw, mobiliteit, energie, groen en water samen op dezelfde locatie, terwijl netcongestie, klimaatadaptatie en betaalbaarheid het ruimtelijk domein onder druk zetten. De benodigde gegevens zijn meestal wel beschikbaar, maar liggen verspreid over afdelingen, rapporten en organisaties. Daardoor worden keuzes te laat en te weinig in samenhang gemaakt, op basis van statische documenten in plaats van doorgerekende varianten.
Onze oplossing
De Digitale Tweeling is opgebouwd als een dataplatform met een 3D-viewer: een geo-tool waarin datalagen aan- en uitgezet en gecombineerd worden, een dataplatform dat statische bronnen en modeluitkomsten samenbrengt, en een reken- en scenariolaag die varianten doorrekent en direct visualiseert.
Bijzonder is de koppeling van leefbaarheidsmodellen van de Rijksoverheid aan de fysieke datalagen, de leefbaarheidsmodule waaraan Clappform heeft bijgedragen. Hierdoor kan het sociale domein net als het fysieke domein worden doorgerekend. Met open standaarden als OGC en Common Ground blijven componenten en datalagen herbruikbaar voor andere gemeenten en regio's.
Binnen de Digitale Tweeling kunnen gebruikers onder meer:
scenario's doorrekenen en visualiseren, zoals waterberging bij hevige neerslag;
parkeerdruk monitoren op basis van satellietbeelden;
warmtenetten plannen op basis van actuele data uit diverse bronnen;
de impact van beleidskeuzes op de leefbaarheid voorspellen en simuleren;
analyses uitvoeren op straatniveau, bijvoorbeeld van geluidspieken;
data van inwoners en partners opnemen, zoals metingen uit burgersensoren.
Zo ontstaat een gedeeld feitenbeeld, kunnen afwegingen eerder in het proces worden gemaakt en groeit het eigenaarschap bij inwoners. In Alkmaar leidde een burgermeting van geluidsoverlast rechtstreeks tot een aanpassing door een ondernemer, zonder tussenkomst van de gemeente. Een digitale tweeling is daarmee geen doel op zich, maar een middel om complexe opgaven integraal en participatief aan te pakken.
Start vandaag
Hoe wij gemeenten helpen met hun datavraagstukken
Binnen een gemeente spelen uiteenlopende thema’s: van wonen en leefbaarheid tot duurzaamheid, veiligheid en het sociaal domein. Deze domeinen raken direct aan gebiedsontwikkeling en vragen om actuele, betrouwbare data.
Of het nu gaat om het verdelen van middelen, het prioriteren van beleidsinterventies of het monitoren van wijkontwikkelingen realtime inzichten helpen gemeenten om scherp te sturen, onderbouwde keuzes te maken en flexibel in te spelen op verandering.
Client case
Succesverhalen
